TBMM'de doğum izni ve sosyal medyaya 15 yaş düzenlemesini içeren kanun teklifi kabul edildi

Aliekber METE/ ANKARA, (DHA)- TÜRKİYE Büyük Millet Meclisi (TBMM) Genel Kurulu'nda, doğum izni ve sosyal medyaya 15 yaş düzenlemesini içeren, 'Sosyal Hizmet Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi' kabul edildi

TÜRKİYE Büyük Millet Meclisi (TBMM) Genel Kurulu'nda, doğum izni ve sosyal medyaya 15 yaş düzenlemesini içeren, 'Sosyal Hizmet Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi' kabul edildi.

TBMM Genel Kurulu'nda, doğum izni ve sosyal medyaya 15 yaş düzenlemesini içeren, 'Sosyal Hizmet Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi' görüşmek üzere Meclis Başkanvekili Celal Adan başkanlığında toplandı. Gündem dışı konuşmalar, milletvekillerinin 1'er dakikalık konuşmaları, grup başkanvekillerinin değerlendirmeleri ve siyasi parti gruplarının TBMM Başkanlığı'na sunduğu önergeler üzerine görüşmelerin tamamlanmasının ardından teklife geçildi. Teklif üzerindeki görüşmelerin tamamlamasıyla teklif kabul edilerek kanunlaştı.

DARÜLACEZE'YE YAPILACAK YARDIMLAR VERGİ KAPSAMI DIŞINA ALINACAK

Kanuna göre; Darülaceze'ye yapılacak gıda, temizlik, giyecek, yakacak bağışlarının yanı sıra nakdi yardımlar gelir vergisi kapsamı dışına alınacak. Diğer taraftan Devlet memurlarının koruyucu aile olmaya teşvik edilmesi amaçlıyor. Böylelikle koruyucu aile sayısının artması ile daha fazla çocuğun aile ile yaşaması için koruyucu aile olan memurlara isteğe bağlı 10 gün izin verilecek. Bir diğer madde ile 65 yaşını dolduran vatandaşlar ile muhtaç, güçsüz ve kimsesiz vatandaşlara bağlanan aylıkların iadesinde kanuni faiz esas alınacak. Aylığa hak kazanmak üzere hazırlanan belgelerin gerçeğe aykırı olması halinde ödenen aylıklar ödeme tarihinden tahsil tarihine kadar kanuni faiziyle hesaplanacak ve tutarıyla birlikte geri alınacak. Gerçeğe uygun olmayan belgeyi düzenleyen ve kullananlar hakkında ise ceza kovuşturması yapılacak.

KORUYUCU AİLE SOSYAL HİZMET MODELİ GELİŞTİRİLİYOR

Kanunla 'Sosyal Hizmetler Kanunu'nda yapılan değişiklikle kanuna 'İhtisaslaştırılmış Çocuk Evleri Sitesi', 'Çocuk Evleri Sitesi', 'Çocuk Koruma İlk Müdahale ve Değerlendirme Merkezi', 'İhtisaslaşma', 'Sosyal ve Ekonomik Destek', 'Koruyucu Aile', 'Merkezi İzleme Sistemi' kavramları ekleniyor. Devlet korumasındaki çocukların aile ortamında büyümelerini sağlamak ve topluma sağlıklı bireyler olarak kazandırılmaları için koruyucu aile sosyal hizmet modeli geliştiriliyor. Buna göre sistem daha fazla ailenin katılımının teşvik edilmesi için 'Sosyal Hizmetler Kanunu'nda değişiklik yapılıyor. Halihazırda koruyucu aile sözleşmesi devam eden koruyucu ailelerde eşlerden birinin, sigortalı olarak ay içerisinde 30 günden az çalışması ya da tam gün çalışmaması sebebiyle, isteğe bağlı sigortalı olanlar hariç olmak üzere, sosyal güvenlik kuruluşlarına tabi olarak isteğe bağlı sigortalılık veya iştirakçilik kapsamında ödediği primin, 'Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu' uyarınca belirlenen prime esas kazanç günlük alt sınırı üzerinden hesaplanacak tutarı, ödeme belgesinin ibrazı halinde aylık ödemelere ilave edilerek karşılanacak.

YATILI KURULUŞLARDA SAĞLANAN HİZMETİN AKSAMAMASI İÇİN TÜM İŞLER VALİLİKÇE YÜRÜTÜLECEK

Kanunla birlikte kapatılmasına karar verilen yatılı kuruluşlarda, ihtiyaç duyulması halinde bakım faaliyetlerinin aksamaması ve hizmetin devamlılığını sağlamak için tüm işler valilikçe yürütülecek. Bu yetki çerçevesinde başka bir kuruluşa nakli hemen yapılamayan kişilere 6 ay süre verilecek. Bu süreçte Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı'na bağlı yatılı kuruluşlarda görev yapan personel, geçici olarak görevlendirilebilecek. Sosyal hizmet kuruluşlarında hizmet verilen kişilere yönelik tehdit, baskı veya özgürlüğün keyfi engellenmesini içeren fiziksel, cinsel, tıbbi, psikolojik veya ekonomik açıdan zarar veren eylemlerden dolayı cezalandırılmasına karar verilmiş olan eylemler nedeniyle açılan kovuşturma sonuçlanıncaya kadar valilikçe tedbir alınabilecek. Ayrıca devlet koruması altında yetişen gençlerin istihdam hakkından yararlanması için en az 5 yıl kuruluş bakımı veya koruyucu aile sosyal hizmet modellerinden fiilen yararlanması ve reşit olduğu tarih itibarıyla fiilen yararlanmaya devam ediyor olması gerekecek. Ayrıca korunma, bakım tedbir kararının sona erdiği tarih itibarıyla Türk vatandaşı olması, 14 yaşını doldurması, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı kayıtlarına göre 90 günden fazla izinsiz ayrılmamış olması, en az ortaöğretim mezunu olması, 18 yaşın doldurması ve korunma kararının sona erdiği tarihten itibaren 5 yıl içinde bakanlığa başvuru şartlarını tamamlaması gerekecek.

YATILI SOSYAL HİZMET KURULUŞLARINA KAMERA KURULACAK

Kanuna göre, 'Sosyal Hizmet Kanunu'nda değişikliğe gidiliyor. Buna kapsamda; yatılı sosyal hizmet kuruluşlarında sunulan sosyal hizmet kalitesinin artırılması, bireylerin ve kuruluşların güvenliğinin sağlanması, bireylerin iyi olma halinin temini, acil durumlara hızlı ve etkili bir şekilde müdahale edilmesi ve suç işlenmesinin önlenmesi amacıyla yazılım destekli kamera sistemleri kurulacak. Yatılı sosyal hizmet kuruluşlarında sunulan hizmetlerin kalite ve verimliliğinin artırılması, özel gereksinimli bireylerin ihtiyaçlarının tespit edilmesi, suç işlenmesinin önlenmesi ve acil durumlarda erken müdahalenin sağlanması amacıyla Merkezi İzleme Sistemi'ne bağlı yazılım destekli kamera sistemlerinden yararlanılacak. Bu çerçevede elde edilecek kişisel veriler adli veya idari soruşturmaya esas teşkil etmemesi halinde, 'Kişisel Verilerin Korunması Kanunu' ve ilgili mevzuatında gösterilen usul çerçevesinde, kayıt tarihinden 2 yıl geçtikten sonra silinecek. Bu veriler mahkeme kararı olmaksızın hiçbir kurum, kuruluş veya kişi ile paylaşılamayacak. Ancak kamu hizmetlerinin kalite ve verimliliğinin artırılması ile plan ve politika geliştirilebilmesi amacıyla bu verilerden anonim hale getirilmek suretiyle yararlanılabilecek. Kanun ile Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından sunulan hizmetlerden yararlanacak kişi ve hanelerin tespiti, ulusal politika ve stratejilerin oluşturulması ve sosyal yardımlardan yararlanacak kişilerin objektif ölçütlere göre belirlenmesinde kullanılmak üzere başvuru konusuyla ilgili olmak kaydıyla, sosyal yardım veya sosyal hizmet başvurusunda bulunan ya da halihazırda bu yardım ve hizmetlerden yararlanan kişiler ile bu kişilerin hanelerine ait taşınır, taşınmaz, sosyal güvenlik, sosyal yardım, sağlık, gelir, gider, varlık, nüfus ve mali durumlarına ilişkin her türlü veri ve bilgiyi gerçek ve tüzel kişilerden talep edebilecek.

KADINLARIN DOĞUM İZNİ 24 HAFTAYA ÇIKARILIYOR

Kanunla yapılan bir başka değişikliğe göre; toplu taşıma hizmetlerinin kapsamı ile bu hizmetlerden ücretsiz ve indirimli yararlanmaya ilişkin esaslar, Hazine ve Maliye, İçişleri, Çalışma ve Sosyal Güvenlik ile Ulaştırma ve Altyapı bakanlıklarının görüşleri alınarak Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği ile Aile ve Sosyal Hizmetler bakanlıklarınca müştereken çıkarılan yönetmelikle düzenlenecek. Ayrıca belediyeler tarafından yetki verilen özel şahıs ya da şirketlere ait şehir içi toplu taşıma hizmeti veren her bir ulaşım aracı ile özel deniz ulaşımı aracı için bunların işletmecilerine, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı bütçesine bu amaçla konulan ödenekten ilgili belediyeler aracılığıyla her ay gelir desteği ödemesi yapılacak. Diğer taraftan kadınların doğum sonrası ücretli izin süresi 8 haftadan 16 haftaya çıkarılacak. Böylece kadınlar doğumdan önce 8 ve doğumdan sonra 16 hafta olmak üzere toplam 24 hafta izin kullanabilecek. Ancak sağlık durumu uygun olduğu takdirde, doktorun onayı ile kadının talep etmesi halinde doğumdan önce çalışabileceği süre 3 haftadan 2 haftaya düşürülecek. Kadının isteği halinde, 24 haftalık, çoğul gebelik halinde ise 26 haftalık sürenin tamamlanmasının ardından ücretsiz izin verilecek. Eşi doğum yapan devlet memurlarına verilen 10 günlük babalık izin süresi erkek işçilere de verilecek. 'Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu', 'Sahil Güvenlik Komutanlığı Kanunu', 'Jandarma Teşkilat, Görev ve Yetkileri Kanunu'nda yapılan değişiklikle kadın personele sağlanan ücretli doğum sonrası izin süresi 8 haftadan 16 haftaya, toplam ücretli doğum izni süresi 24 haftaya çıkarılıyor. Bir başka maddede ise cinsel saldırı, çocukların cinsel istismarı, reşit olmayanla cinsel ilişki, uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti, fuhuş, insan ticareti, kasten öldürme suçlarından haklarında kesinmiş mahkumiyet kararı bulunanlar çocukların yoğun bulunduğu alanlarda hizmet veren yerlerde çalışamayacak. Bu kapsama giren kişilere iş yerlerinin açılması veya işletilmesi için izin ve ruhsat verilmeyecek.

SOSYAL AĞ SAĞLAYICILAR 15 YAŞINI DOLDURMAMIŞ ÇOCUKLARA HİZMET VERMEYECEK

Diğer taraftan oyun platformları ile ilgili düzenlemeler de yapılıyor. Buna göre oyun platformu usulüne uygun olarak derecelendirilmeyen oyunları sunamayacak ancak derecelendirilmeyen oyunları en yüksek yaş kriterine göre derecelendirmek kaydıyla sunabilecek. Oyun platformu içerik veya yer sağlayıcı olmasından doğan sorumluluk ve yükümlülükleri saklı kalmak kaydıyla, usulüne uygun olarak derecelendirilmeyen içerikleri çıkarmakla yükümlü olacak. Öte taraftan çocukların fiziksel, psikolojik ve sosyal gelişimlerinin dijital ortamdaki zararlı içeriklerden, siber zorbalıktan ve istismardan korunması amacıyla sosyal ağ sağlayıcılarına yükümlülükler getiriliyor. Bu kapsamda sosyal ağ sağlayıcıları 15 yaşını doldurmamış çocuklara hizmet vermeyecek. Sosyal ağ sağlayıcı, 15 yaşını doldurmuş çocuklara özgü ayrıştırılmış hizmet sunma konusunda gerekli tedbirleri alacak. Alınan tedbirler sosyal ağ sağlayıcının kendi internet sitesinde yayınlanacak.

İÇERİK KALDIRMA KARARINI UYGULAMAYAN SOSYAL AĞ SAĞLAYICILARINA REKLAM VERİLMEYECEK

Sosyal ağ sağlayıcıları ile ilgili yapılan diğer düzenlemelere göre ise ağ sağlayıcıları; açık, anlaşılır ve kullanıma elverişli ebeveyn kontrol araçları sağlayacak. Ebeveyn kontrol araçları ise hesap ayarlarının kontrol edilmesine, satın alma, kiralama ve ücretli üyelik gibi ücrete dayalı işlemlerin ebeveyn iznine veya onayına tabi kılınmasına ve kullanım süresinin izlenmesi ve bu sürenin sınırlandırılmasına ilişkin mekanizmaları hayata geçirecek. Sosyal ağ sağlayıcı, aldatıcı reklamları engelleyici tedbirleri almakla yükümlü olacak. Türkiye'den günlük erişimi 10 milyondan fazla olan sosyal ağ sağlayıcı, gecikmesinde sakınca bulunan hallerde verilen kararın gereğini derhal ve en geç bir saat içinde uygulayacak, içeriğin çıkarılması veya erişimin engellenmesi kararlarına konu yayının kendi internet sitesinde yayınlanmaması hususunda gerekli her türlü tedbiri alacak. Tedbir almayan ağ sağlayıcılarına idari para cezası verilecek. Verilecek ceza sosyal ağ sağlayıcının bir yıl önceki küresel cirosunun yüzde 3'üne kadar idari para cezası verilecek. İdari para cezasını 30 gün içinde ödemeyen sosyal ağ sağlayıcılarına vergi mükellefleri yeni reklam veremeyecek. Reklam yasağına rağmen 3 ay boyunca ödeme yapılmaması halinde BTK, sosyal ağ sağlayıcının internet bant genişliğinin yüzde 50 daraltılması için sulh ceza hakimliğine başvurabilecek.

GENEL KURUL KAPANDI

Kanunun kabul edilmesinin ardından Meclis Başkanvekili Adan, birleşimi 23 Nisan Perşembe günü toplanmak üzere kapattı.