Bakan Kacır: Son beş yılda Türkiye'de teknoloji girişimlerine 5,5 milyar dolar yatırım yapıldı
İrem Çağla ZİNCİRLİ-Mehmet ALA/İSTANBUL,(DHA)- TURKCELL'in hayata geçirdiği 'Yarının Teknoloji Liderleri' proje yarışmasında ödül töreninde konuşan Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, "Teknoloji girişimlerinin büyümesini sağlayacak olanlar borçlanma değil, sermaye yatırımları, sermaye ortaklıklarıdır
TURKCELL'in hayata geçirdiği 'Yarının Teknoloji Liderleri' proje yarışmasında ödül töreninde konuşan Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, Teknoloji girişimlerinin büyümesini sağlayacak olanlar borçlanma değil, sermaye yatırımları, sermaye ortaklıklarıdır. İşte bu anlayışla özellikle son yıllarda Türkiye'de teknoloji girişimlerine yapılan girişim sermayesi yatırımlarını hızla büyütmeye gayret ediyoruz. Son beş yılda Türkiye'de teknoloji girişimlerine 5,5 milyar dolar yatırım yapıldı. Bir önceki beş yılda bu tutar 550 milyon dolardı. Ondan önceki beş yılda bu tutar 280 milyon dolardı. Katlanarak büyüyen bir yatırım ölçeğinden bahsediyoruz. Bu ölçeğin büyümesi için pek çok tedbir alıyoruz dedi.
Turkcell'in, geleceğin teknoloji liderlerini desteklemek amacıyla bu yıl ikinci kez düzenlediği 'Yarının Teknoloji Liderleri' proje yarışmasının ödül töreni, İstanbul'da gerçekleştirildi. Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır'ın katıldığı törende, yarışmada dereceye giren ekiplere ödülleri verildi. Türkiye'de üniversitelilere yönelik en kapsamlı proje yarışması olan 'Yarının Teknoloji Liderleri'nde birinci olan SIGNIFY projesi 1 milyon lira, ikinci MEMOVISION projesi 800 bin lira, üçüncü SMELLCONTROL projesi ise 600 bin lira ile ödüllendirildi. Ayrıca jüri tarafından belirlenen CYBERKIDS, ENERATICS ve KAZAI projelerine de 300.000 liralık para ödülü takdim edildi.
'ÇOK BİLEŞENLİ BİR YAPIDAN BAHSEDİYORUZ'
Bakan Kacır, Türkiye bugün gerçekten kritik teknolojileri kendi imkanlarıyla geliştirebilme, üretebilme, rekabetçi şekilde dünyaya sunabilme adına muazzam kazanımlar elde etmiş, dünyanın gıptayla takip ettiği başarı hikayelerine imza atabilmiş bir ülke. Ben bugün İstanbul'da gerçekleştirilen Savunma, Havacılık ve Uzay Teknolojileri Fuarı SAHA EXPO'daydım. Binlerce Türk teknoloji girişiminin kendi alanlarında dünyanın en iyisi ürün ve sistemleri geliştirdiklerini, hem de en yenilikçi, paradigma değiştiren teknolojileri geliştirme başarısı elde ettiklerini bir kez daha mutlulukla müşahede ettik. Gerçekten Türkiye'nin teknoloji alanında elde ettiği kazanımlar, kendine has bir ekosistem inşasını ve kendine has bir teknoloji geliştirme yolculuğunu da ifade ediyor. Kendine has bir ekosistem dediğimizde aslında çok bileşenli bir yapıdan bahsediyoruz. Altyapılarıyla, üniversiteleriyle, araştırma merkezleriyle, laboratuvarlarıyla, teknoparklarıyla, yazılımcılarıyla ve elbette girişimcileriyle adeta bir sinir ağında ortaklaşa çalışan inovasyon zekası Türkiye'nin teknoloji ekosistemi. Bu zeka dünyada parmakla gösterilen başarılara imza atıyor dedi.
'TÜRKİYE'DE 311 BİN AR-GE İNSAN KAYNAĞI VAR'
Kacır, Türkiye son 23 yılda araştırma, geliştirme ve inovasyona daha önceki dönemlerle mukayese edildiğinde çok daha fazla kaynak ayırıyor. 23 yıl öncesinde Türkiye'nin yıllık Ar-Ge harcamaları 1 milyar dolardı. Şimdi Türkiye'nin yıllık Ar-Ge harcamaları 20 milyar dolar. 23 yıl öncesinde Türkiye'nin 29 bin Ar-Ge insan kaynağı vardı. Şimdi Türkiye'de 311 bin Ar-Ge insan kaynağı var. 23 yıl önce Türkiye milli gelirinin yüzde 0,5'ini Ar-Ge'ye ayırmaktaydı. Şimdi milli gelirimizin yaklaşık yüzde 1,5'ini araştırma geliştirme faaliyetlerine ayırıyoruz. İtalya gibi, İspanya gibi ülkelerle milli gelirimizden Ar-Ge ayırdığımız pay çok yakın seviyelerde. Türkiye bugün 114 teknoparkında 13 bin teknoloji girişiminin inovasyon yaptığı bir ülke. Türkiye bugün özel sektörde bin 700'den fazla Ar-Ge ve tasarım merkezine sahip bir ülke. İşte böyle bir ekosistem bekliyor sizi. Çıktığınız bu yolculukta bir ya da iki sonraki durağınız bu ekosistem içinde bir oyuncu olmak olacak. Bizler her zaman sizin önünüzü açmaya, girişimcilik yolculuğunuzda yanınızda, yakınınızda olmaya devam edeceğiz. Tabii bunun için girişimciliğin önünü açmak, girişimcilik dostu politikalar uygulamak çok kıymetli. Bu anlayışla Sayın Cumhurbaşkanımızın liderliğinde her daim teknoloji girişimlerinin büyümesine fırsat tanıyacak adımlar atmaya gayret ediyoruz. Tabii bunların başında girişim sermayesi yapıları geliyor. Çünkü teknoloji girişimleri diğer alanlardan farklı olarak borçlanma enstrümanlarıyla, bankacılık kaynaklarıyla büyüyebilecek yapılar değil ifadelerini kullandı.
'TEKNOLOJİ GİRİŞİMLERİNİN SERMAYESİ AKIL SERMAYESİDİR'
Kacır, Borçlanma enstrümanları yani daha yaygın kullandığımız haliyle krediler, çoğunlukla sizin sunacağınız teminatlar karşılığında size verilir. Yani bir kredi talep ettiğinizde çoğunlukla o krediyi geri ödeyememeniz halinde hangi teminatlarla borcunuzu karşılayabileceğiniz, daha açık ifadesiyle tapunuzun, araba ruhsatınızın olup olmadığı sorulur. Teknoloji girişimlerinin sermayesi çoğunlukla maddi değildir. Teknoloji girişimlerinin sermayesi akıl sermayesidir, fikir sermayesidir. Teknoloji girişimlerinin büyümesini sağlayacak olanlar borçlanma değil, sermaye yatırımları, sermaye ortaklıklarıdır. İşte bu anlayışla özellikle son yıllarda Türkiye'de teknoloji girişimlerine yapılan girişim sermayesi yatırımlarını hızla büyütmeye gayret ediyoruz. Son beş yılda Türkiye'de teknoloji girişimlerine 5,5 milyar dolar yatırım yapıldı. Bir önceki beş yılda bu tutar 550 milyon dolardı. Ondan önceki beş yılda bu tutar 280 milyon dolardı. Yani katlanarak büyüyen bir yatırım ölçeğinden bahsediyoruz. Bu ölçeğin büyümesi için pek çok tedbir alıyoruz. Bir yandan kamu kaynaklarını girişim sermayesi fonlarına yönlendiriyoruz. Fonların fonu mekanizmaları kuruyoruz. Eş finansman mekanizmaları kuruyoruz. Kamunun bir lirasını özel sektör üç lira, beş lira eklesin ve Türkiye'nin teknoloji girişimleri yatırım ortaklıklarıyla büyüsün istiyoruz ifadelerini kullandı.
'750 MİLYON DOLARLIK BİR YATIRIM HACMİNİ TÜRK TEKNOLOJİ GİRİŞİMLERİNE SAĞLAMIŞ OLACAĞIZ'
Bakan Kacır, Bu anlayışla birkaç gün önce yeni bir program duyurusu daha yaptık. Bakanlık olarak önümüzdeki dönemde 300 milyon dolar daha kaynağı Türkiye'nin teknoloji girişimlerine yatırım yapacak fonlara yönlendireceğiz. En az 750 milyon dolarlık bir yatırım hacmini Türk teknoloji girişimlerine sağlamış olacağız. Tabii bunun yanında bazı regülasyonlarla da bu alanı destekliyoruz. Örneğin büyük şirketlerimizin araştırma geliştirme teşviklerinden büyük ölçüde yararlanan şirketlerin elde ettikleri teşvik kazanımların faydaların yüzde 3'ü kadarını teknoloji girişimlerine yönlendirmesini zorunlu kılan bir düzenlemeyi hayata geçirdik. Ve bu sayede Türkiye'nin kurumsal firmaları, büyük ölçekli firmaları artık girişim sermayesi fonlarına ve teknoloji girişimlerine çok daha fazla yatırım yapmaktadır. Tabii bunun yanında bu ekosistemin bir araya gelmesini sağlayacak altyapıları önceliklendirmeye devam ediyoruz. 114 teknoparkımız var. 23 yıl öncesine döndüğümüzde sadece 2 teknoparkımız vardı. Ve bu iki teknoparkta sadece 56 şirketin AR-GE yaptığı bir ülkeden söz ediyoruz. Şimdi ise 114 teknoparkımız var. Ama daha ileriye yürümek istiyoruz. Bunun için dünyanın en büyük teknoloji girişimciliği merkezini ülkemizde, İstanbulumuza kazandırıyoruz. Nerede? Atatürk Havalimanı'nda. Atatürk Havalimanı terminal binalarının tümünü teknoparka dönüştürüyoruz ve dünyanın en büyük teknoloji girişimciliği merkezi haline getiriyoruz. 'Terminal İstanbul' markasıyla yola devam edecek olan bu merkez, on binlerce teknoloji girişimcisine ev sahipliği yapacak dedi.
'GİRİŞİMLERİMİZİN ÖNÜNÜ AÇACAK TEDBİRLER ALIYORUZ'
Kacır, Yine teknoloji girişimciliğinin güçlenmesi için en nitelikli insan kaynağına erişimini önemsiyor ve bu alanda girişimlerimizin önünü açacak tedbirler alıyoruz. Örneğin girişimlerimizin erken aşamada yüksek maaşlar ödeme imkanının olmadığı halde nitelikli insan kaynağına sahip olabilmeleri için kullanabilecekleri bir opsiyon; hisse opsiyonu vermek. Yani çalışanları sadece maaş karşılığı değil, aynı zamanda şirketlerine ortak ederek çalışmalarına imkan sağlayacak düzenlemeler yapmak. Bu düzenlemeyi geçtiğimiz dönemde hayata geçirdik. Ama şimdi bu düzenlemenin daha etkin, daha erişilebilir hale gelmesi için de Sayın Cumhurbaşkanımızın 24 Nisan'da duyurduğu ve Türkiye'yi küresel ölçekte yatırımların ve teknoloji girişimciliğinin merkezi haline getirmek üzere hazırladığımız yeni reform paketinin içerisine konumlandırdık. Yani artık girişimlerimiz nitelikli insan kaynağına hisse opsiyonu enstrümanıyla erişme imkanına daha kolay sahip olacak. Bunun yanında girişimlerin alternatif finansman enstrümanlarından yararlanmasını önemsiyoruz dedi.
'2030 YILINA GELDİĞİMİZDE BU TOPRAKLARDAN 100 BİN TEKNOLOJİ GİRİŞİMİNİN DOĞMASINI AMAÇLIYORUZ'
Kacır, Yeni girişimlerin sayısı artsın istiyoruz. Bir hedefimiz var. 2030 yılına geldiğimizde bu topraklardan 100 bin teknoloji girişiminin doğmasını ve Türkiye'nin milyar dolar değerini aşan unicornlarının toplam değerinin 100 milyar doları aşmasını amaçlıyoruz. Bunun için bu ekosistemin büyümesini hızlandırmak adına büyük bir yenilik yapıyoruz. Dijital şirket tanımını mevzuatımıza kazandırıyoruz. Sadece Türkiye'den değil, dünyanın herhangi bir noktasından sadece dijital yöntemlerle, pasaport doğrulaması yoluyla Türkiye merkezli şirketler kurulmasının önünü açıyoruz. Kurulacak bu dijital şirketlerin ilk üç yıllık dönemde çok kolaylaştırılmış mevzuatla karşı karşıya olmasını sağlayacağızö dedi. Bazı ülkeler bu alanda birtakım adımlar attılar ve gerçekten dünyanın dikkatini çektiler. İddiamız şu ki; biz bu alanda dünyanın en ileri, en modern uygulamasını Türkiye'ye kazandıracağız. Bütün bunlarla beraber yeni neslin bu alana yönelmesi olmazsa olmaz. Zira bizi başkalarına göre daha güçlü kılan şey genç ve dinamik bir insan kaynağına sahip olmamız. Nüfusumuz biraz yaşlanıyor maalesef. Doğurganlık oranlarımız son dönemde biraz düşük gidiyor dedi.
Turkcell Genel Müdür Dr. Ali Taha Koç ise Turkcell olarak ülkemizin dijitalleşme yolculuğunda 30 yıldan uzun süredir öncülük ediyoruz. Bu yolculukta teknolojiyi hiçbir zaman kendi başına bir hedef olarak görmedik. Bizim için teknoloji, insanın hayatına dokunduğunda, bir ihtiyaca cevap verdiğinde ya da bir gencimizin önünde yeni bir kapı açtığında gerçek anlamını buluyor. Türkiye'yi teknolojide lider yapan en temel yaklaşım da bu; teknolojiyi insanımız için faydaya dönüştürmek. Yarının Teknoloji Liderleri Proje Yarışması da tam bu anlayışın somutlaşmış bir göstergesi. Geçen yıl bu güzel yolculuğa çıkarken çok net bir hedefimiz vardı. Türkiye'nin dört bir yanında keşfedilmeyi bekleyen güçlü fikirlere, parlak zihinlere ulaşmak, gençlerimizin potansiyellerini hayata geçirmelerine destek olmak. Bugün geldiğimiz noktada görüyoruz ki bu adım ülkemizin her köşesinden çok güçlü bir karşılık buldu. 71 şehir, 161 üniversite, 829 proje. Bu tablo Türkiye'nin bugününe, yarınına ve gençlerine duyduğu güvenin çok net ve anlamlı bir fotoğrafı. Ve bu güçlü tabloya bu yıl Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'ni eklemenin de gururunu yaşıyoruz. Bu başarıların arkasında iş birliği var, güçlü bir ekosistem var. Devletimizin ortaya koyduğu vizyon ve sağladığı destek gençlerimizin önünü açıyor. Kamu, üniversite ve özel sektörün aynı hedefte buluştuğu bu yapı, Türkiye'nin teknoloji yolculuğuna hız kazandırıyor diye konuştu.
'GENÇLERİMİZİN YANINDA OLMAYA DEVAM EDECEĞİZ'
Koç, Bir fikre sahip çıkmak, yarına sahip çıkmaktır. Bu cesaretin, herhangi bir ödülden daha değerli olduğunu lütfen aklınızdan çıkarmayın. Yalnızca ödül alanlar değil; fikrinin peşinden gitme cesareti gösteren herkes bu yarışmanın kazananıdır. Ortaya koyduğunuz her fikir, yazdığınız her bir kod, bu ülkenin güçlü yarınlarına atılmış birer imzadır. Bundan böyle de sizlerin yanında olmaya ve' Turkcell ile Yarınlar Senin!' demeye devam edeceğiz. Ödül almaya hak kazanan arkadaşlarımızı, finale kalan 12 ekibi ve başvuru yapan her bir gencimizi yürekten kutluyorum. Bu vesileyle vizyonlarıyla bu sürece yön veren Sayın Bakanımıza ve devletimizin değerli temsilcilerine saygılarımı sunuyorum. Ayrıca İnsan ve İş Desteklerinden Sorumlu Genel Müdür Yardımcımız Erkan Durdu liderliğinde İnsan Kaynakları ekiplerimize ve emeği geçen tüm çalışma arkadaşlarıma, kıymetli jürimize ve üniversitelerimize teşekkür ediyorum ifadelerini kullandı.