'Bipolar bozuklukta asıl ihtiyaç yargı değil, doğru bilgi ve anlayış'

BİPOLAR bozukluğun toplumda adı en çok bilinen ancak en sık yanlış anlaşılan ruhsal hastalıklardan biri olduğunu vurgulayan Psikiyatri Uzmanı Dr. Asil Budaklı, "Bu yıl Bipolar Günü'nde öne çıkan 'Bipolar Güçlü' teması; hastalığı romantize etmek ya da kişiyi sürekli güçlü görünmeye zorlamak değildir. Güçlü olmak; bazen tedaviye sadık kalmaktır, bazen 'iyi değilim' diyebilmektir, bazen yardım istemek, bazen de ruhen ağır geçen bir günden sonra, fırtınanın dinmesini sessizce beklemektir" dedi.

30 Mart Dünya Bipolar Günü dolayısıyla değerlendirmelerde bulunan Medical Park Göztepe Hastanesi Psikiyatri Uzmanı Uzm. Dr. Asil Budaklı, bipolar bozukluğun yalnızca klinik yönüyle değil, toplumdaki algı biçimiyle de ele alınması gerektiğini söyledi. Uzm. Dr. Budaklı, hastalığın çoğu zaman ya hafife alındığını ya da damgalayıcı bir dille korkulacak bir tablo gibi sunulduğunu, bu yaklaşımın tanı ve tedavi sürecini zorlaştırdığını ifade etti.

'KİŞİNİN YAŞAMI ÜZERİNDE CİDDİ SONUÇLAR DOĞURABİLİR'

Bipolar bozukluğun; kişinin duygu durumunda, enerjisinde, düşünce akışında ve yaşam ritminde belirgin değişimlerle seyrettiğini ifade eden Uzm. Dr. Budaklı, şöyle devam etti:

"Bazı dönemlerde aşırı enerji, az uyku ihtiyacı, hızlanmış düşünce, artmış konuşma ve riskli kararlar öne çıkarken; bazı dönemlerde içe çekilme, isteksizlik, yorgunluk ve günlük işlevsellikte belirgin azalma görülebilir. Dışarıdan yalnızca 'neşeli', 'üretken' ya da 'biraz moralsiz' gibi algılanabilen bu değişimler, denetim kaybı başladığında kişinin işi, ilişkileri ve yaşam düzeni üzerinde ciddi sonuçlar doğurabilir."

'HER DUYGU İNİŞ ÇIKIŞI, BİPOLAR BOZUKLUKLA KARIŞTIRILMAMALI'

Uzm. Dr. Budaklı, toplumda en sık yapılan hatalardan birinin her duygu iniş çıkışını bipolar bozukluk sanmak olduğunu vurguladı. Bipolar bozukluğun; birkaç günlük moral bozukluğu, günlük stres, bir ayrılık sonrası yaşanan geçici üzüntü ya da gün içindeki sıradan duygu değişimleriyle açıklanamayacağını belirten Uzm. Dr. Budaklı, hastalığı bu yaşantılardan ayıran temel farkın yalnızca belirtilerin şiddeti değil, süresi, tekrar eden yapısı ve kişinin gündelik yaşamı üzerindeki belirgin etkisi olduğunu söyledi.

'KİŞİYİ HASTALIĞINDAN FAZLA YORAN BİR TOPLUMSAL YÜKE DÖNÜŞEBİLİR'

Yanlış inanışların yalnızca bilgi eksikliği yaratmadığını, aynı zamanda bipolar bozuklukla yaşayan bireyleri yalnızlaştırdığını da kaydeden Uzm. Dr. Budaklı, şu bilgileri paylaştı:

"Bipolar bozuklukla ilgili toplumda sık rastlanan 'dengesiz', 'öngörülemez' ya da 'tehlikeli' gibi etiketler, kişiyi hastalığından daha fazla yoran bir toplumsal yük haline gelebilir. Bu nedenle, bipolar bozukluğu olan bireylerin yalnızca tanılarından ibaret olarak görmemeli; onların da herkes gibi çalıştıklarını, ürettiklerini, ilişkilerini sürdürdüklerini ve çoğu zaman bunu ağır bir iç mücadeleyle başardıklarını görmek gerekmektedir."

'KORKU ÜRETMEK DEĞİL, DOĞRU BİLGİYLE ÖNYARGILARI AZALTMAK ÖNEMLİ'

Bu yıl öne çıkan 'Bipolar Strong' temasının Türkçede 'Bipolar Güçlü' olarak anlaşılabileceğini belirten Budaklı, bu ifadenin 'hep güçlü kalmak zorunda olmak' anlamına gelmemesi gerektiğini söyledi. Uzm. Dr. Budaklı, "Asıl güç; belirtileri fark etmekte, uykuyu ve yaşam düzenini korumaya çalışmakta, gerektiğinde yardım istemekte, tedaviye uyum göstermek ve hayatın içinde kalmak için yeniden denge kurabilmektir. Dünya Bipolar

Günü'nün temel mesajı da korku üretmek değil, doğru bilgiyle önyargıları azaltmak ve bireylerin anlaşılma ihtiyacını görünür kılmaktır" ifadelerine yer verdi.

'BİPOLAR GÜÇLÜ, HİÇ ZORLANMAMAK ANLAMINA GELMEZ'

Son olarak bipolar güçlü demenin hiç zorlanmamak anlamına gelmediğinin altın çizen Uzm. Dr. Budaklı, "Bazen asıl güç; yükselişi erken fark edip durabilmek, çökkünlük döneminde yardım isteyebilmek, tedaviye bağlı kalmak ve bütün önyargılara rağmen hayatın içinde yer almaya devam edebilmektir. Bazen bir insanın iyileşme yolunda en çok ihtiyaç duyduğu şey kusursuz bir açıklama değil, anlaşılacağına dair gerçek bir histir. Ruhsal hastalıklara hâlâ korku ve önyargıyla bakıyorsak, bu bakışı değiştirmek de bir halk sağlığı meselesidir" sözleriyle açıklamalarını sonlandırdı.